شهرستان شهرکرد (15 تا 45 ساله- سال 1388)

دکتر افسانه وارسته‌فر*، دکتر حسن‌هاشمی‌داران**، نرگس رفيعی***

چکيده

هدف مقالة حاضر آن است که با رويکرد بررسی دلايل ارتکاب جرم در زنان و دختران مراجعه کننده به مراکز اورژانس اجتماعی شهرستان شهرکرد، با توجه به آسيب‌هایی که زندگی مراجعان را به خطر‌انداخته است، زمینه‌های سبب ساز حضور زنان در موقعيت‌های ارتکاب جرم شناسايی شود. پس از آن در جهت استفاده بهتر از امکانات مراکز اورژانس اجتماعی و سازمان‌ها و نهادهای همکار برای بهبود شرایط، پیشنهادهايی ارائه خواهد شد. توجه ويژه به آسيب‌های اجتماعی به عنوان معضلی مخرب برای سلامت جامعه و نيز ارتباط تنگاتنگ آن با جرم و ناامنی، پژوهشگر را بر آن داشت تا به مطالعه این امر در مراکز اورژانس اجتماعی سازمان بهزيستی بپردازد. جغرافيای ویژة استان چهارمحال و بختیاری و قرار گرفتن در ردة استان‌های محروم، ظن وجود ارتباط بيشتر بین آسيب اجتماعی و ارتکاب جرم در زنان را افزايش می‌دهد. دليل انتخاب اين استان برای مطالعه همین امر است. اين مقاله با توجه به ماهيت موضوع، از لحاظ هدف، تحقيقی کاربردی است. از لحاظ روش شناسی پايه‌ای کيفی دارد و از لحاظ الگوی مفهومی مبتنی بر نظرية خرده فرهنگ، نظریة بوم شناسی انسانی[1] و نظرية حقوق شهروندی[2] است. با استفاده از الگوی مفهومی پژوهش پنج پرسش در مورد با مراجعان مطرح شد. جمع‌آوری اطلاعات به روش کتابخانه‌ای، جستجوی اينترنتی، اسنادی و ميدانی است. ابزار گردآوری داده‌ها مطالعة اسناد[3]، مصاحبة نيمه ساختارمند[4] و مشاهدة غيرمستقیم[5] (منازل، محله‌ها و مناطق جغرافيایی مربوط به موضوع مطالعه) است. جامعة این مطالعه گروهی از متخصصان و کارشناسان امر، مددجويان مراجعه کننده در سال 1388و پروندة تمامی مددجويان مجرم و در معرض جرم در مراکز طی سال‌های 1378تا 1388 است. براساس نتايج حاصل از محاسبة فراوانی‌ها، روش تحليل اسنادی و تحليل محتوا، فراوانی دلايل ارتکاب جرم به ترتيب دلايل خانوادگی، دلايل شخصی و فردی، دلايل فرهنگی، دلایل اقتصادی و دلايل بومی قرار هستند.

کليدواژه‌ها

 آسيب‌های اجتماعی، جرايم زنان، مراکز اورژانس اجتماعی، شهرستان شهرکرد.

*استادیار گروه علوم اجتماعی، دانشگاه آزاد اسلامی، رودهن، ایران. avarastefar@yahoo.com

** استادیار گروه اقتصاد کشاورزی، دانشگاه آزاد اسلامی، رودهن، ایران. daran_14444@yahoo.com

*** دانش‌آموخته کارشناسی ارشد رشته مطالعات زنان دانشگاه آزاد اسلامی، رودهن، ایران

[1] Human ecology

[2] Civil rights

[3] Study documents

[4] deep/ Semi stuctured Interview

[5] Indirect Observation